نقش تحسین در افزایش انگیزه کودکان - کتاب ها و مقالات دکتر پریسا خسروتاش


کودکان از این که مورد تحسین وتشویق قرار می گیرند بسیار لذت می برند.به نظر می رسد در ارتباط با همه کودکان تشویق بسیار بیشتر از تنبیه وتحقیر می تواند ایجاد کننده رفتار مطلوب باشد.کودکانی که اغلب اوقات مورد بی اعتنایی والدین قرار می گیرند،انگیزه ای برای انجام رفتار های خوب پیدا نمی کنند زیرا چنین استنباط می کنند که خوب بودن آن ها نیز مورد بی اعتنایی قرار خواهد گرفت.این کودکان بیتشتر سعی خواهند کرد که از طریق رفتارهای غلط  توجه اطرافیان را به خود جلب کنند.


تشویق  کودکان لازم است زیرا:

1-کودکان نیاز دارند،اطمینان یابند که کسی برای آن ها اهمیت واحترام قائل است.آن ها بدین وسیله متوجه می شوند کسی یا کسانی در فکر شادی آن ها هستند ودر کل این را درمی یابند که دوست داشتنی هستند و این مسئله باعث افزایش عزت نفس در آن ها خواهد شد.

2-آن ها نیاز دارند به آن ها گفته شود که چه کاری را باید انجام دهند و کار درست کدام است.این امر ازطریق تشویق صحیح ،ایجاد می شود درحالی که تنبیه حاکی از این است که کار بخصوصی غلط است و روش صحیح  آن کار را نشان نمی دهد.

3- تشویق غذای روح هر فردی است ،همانطور که جسم ما برای حرکت و زندگی سالم ،نیاز به غذا دارد ،روح ما نیز نیاز به غذا دارد و این غذا از طریق تشویق تامین می شود.




والدین عزیز، برای انجام  تحسین اثرگذار لازم است به موارد زیر توجه  کنید:

1- فرایند سعی وکوشش را مورد تحسین قرار دهید نه محصول ونتیجه را:
به خصوص این مسئله زمانی اهمیت پیدا می کند که کودکان کوچک هستند وممکن است نتوانند  عملکردهای کاملی نشان دهند. این نکته را به خاطر داشته باشید که : در آغاز یادگیری هر مهارتی می بایست بیشتر از نتیجه ، فرایند کار مورد تحسین قرار گیرد تا کودک به نتیجه مطلوب نزدیک شود.همین که کودک توانسته است فرایند کار را تا حدی به درستی سپری کند،شایسته قدر دانی و تشویق است.



2- عملکرد او را مورد تحسین قرار دهید نه خودش را.
کودکان نیاز دارند به خاطر همان چیزی که هستند، بدون در نظر گرفتن آن چه که می توانند انجام دهند مورد تایید و پذیرش قرار بگیرند.پذیرش کودکان می بایست بدون قید وشرط باشد.
به یاد داشته باشید که تحسین وتمجید باید در مورد عملکردهای کودک انجام شود نه در مورد خودش وخصوصیات شخصیتی اش.اگر والدین تنها زمانی که کودک استعداد وشایستگی نشان می دهد، او را قبول و تایید کنند، کودک در محیطی نا امن به جستجوی کمال خواهد پرداخت وانگیزه ای برای انجام اعمال خوب نخواهد داشت.



-3عملکرد دقیق ومشخصی را مورد تحسین قرار دهید.
با ذکر جزئیات بیان کنید که که کجای عملکرد، قابل تحسین است تا کودک بداند که کدام قسمت ها را به طور صحیح انجام نداده است تا در صدد اصلاح آنها بر آید و از طرفی در کدام قسمت ها خوب عمل کرده و آنها را رشد دهد.




-4تمجید وتحسین را به شکلی صریح بیان کنید.
تحسین نباید با اشاره به شکست های گذشته همراه باشد.به طور مثال بیان این جمله که: امروز به موقع تکالیف را تمام کردی،چرا دیروز این کار را نکردی، تاثیر مثبت تحسین را ازبین می برد.کنایه  بر روی  ارتباطات کلامی ما تاثیر منفی به جا می گذارند.



-5تمجید را به صورت  مستقیم و سریع  ابراز کنید.
بدون گذشت زمان ، پس از انجام کار مطلوب ،تشویق  را ارائه دهید نه پس از تفکر واندیشه در مورد کار مورد نظر. از طرف دیگر ،آن را در حضور کودک بگویید ،در کنارش بمانید، به او نگاه کنید وتشویق را ارائه دهید.بگذارید کودک ،همراهی همه جانبه شما را احساس کند.



6- ارتباط  لمسی را در کنار تحسین کلامی قرار دهید.
کودک خود را در آغوش بگیرید، او را ببوسید ولبخند بزنید.گاهی از اوقات این اعمال ،تاثیرات بیشتری از بیان کلامی دارند.



7-هر مرحله از پیشرفت کودک را مورد تحسین قرار دهید.
هنگامی که کودک مشغول تکمیل کار مطلوب است، به هر زنجیره از جریان و پیشرفت توجه کنید وآن را تشویق نمائید.این امر باعث عملکرد بهتر در زنجیره های بعدی می شود.از طرفی کودک در محیطی ایمن و با آسودگی خاطر به فرایند کار خود ادامه خواهد داد.




 متعلق به سایت: دکتر پریسا خسروتاش ، روان شناس کودک نوجوان